Obraz kliniczny świerzbiączki guzkowej
Świerzbiączka guzkowa jest przewlekłą chorobą zapalną skóry, która charakteryzuje się nasilonym świądem oraz obecnością licznych guzków hiperkeratotycznych. Zmiany najczęściej pojawiają się symetrycznie na powierzchniach wyprostnych kończyn oraz na tułowiu. Ich liczba bywa bardzo różna – od pojedynczych ognisk aż po kilkadziesiąt czy nawet ponad sto zmian. W wyniku intensywnego drapania często w obrazie klinicznym są widoczne przeczosy i strupy [1]. Wykwity mogą się lokalizować w każdej okolicy ciała. Skóra pomiędzy guzkami bywa niezmieniona, jednak nierzadko obserwuje się cechy suchości, lichenifikację bądź przebarwienia pozapalne [1]. Charakterystycznym zjawiskiem jest tzw. objaw motyla – polega on na oszczędzeniu skóry w górnej części pleców [1]. Dominującym i najdokuczliwszym objawem pozostaje silny świąd. Część chorych zgłasza także uczucie pieczenia, kłucia lub ból [1].
Rozpoznanie choroby opiera się przede wszystkim na obrazie klinicznym oraz obecności przewlekłego, nasilonego świądu. Badanie histopatologiczne nie jest standardowo konieczne, ale może być pomocne w przypadkach niejednoznacznych klinicznie [1]. Z powodu ograniczonej świadomości choroby rozpoznanie bywa stawiane z dużym opóźnieniem, czasem dopiero po wielu latach trwania objawów [2].
Świerzbiączka guzkowa często współwystępuje z chorobami ogólnoustrojowymi, takimi jak przewlekła choroba nerek, schorzenia sercowo-naczyniowe, zaburzenia metaboliczne, choroby wątroby i autoimmunologiczne, a także z zaburzeniami psychicznymi i zaburzeniami snu [3]. Ponadto u części pacjentów obserwuje się współwystępujące podłoże atopowe (3,3–46,3%), obejmujące atopowe zapalenie skóry, astmę, alergiczny nieżyt nosa oraz alergie pokarmowe, szczególnie w przypadkach wczesnego początku choroby [4]. Jednocześnie u wielu chorych nie identyfikuje się schorzeń mogących tłumaczyć jej rozwój, co sugeruje, że świerzbiączka guzkowa może również występować jako jednostka niezależna [4].
Choroba wiąże się z istotnym obciążeniem i znacznym pogorszeniem jakości życia. Pacjenci zgłaszają zaburzenia snu, ograniczenie aktywności społecznej oraz trudności w pracy i nauce [4]. Nasilenie świądu koreluje z wyraźnym obniżeniem jakości życia i jest zwykle większe niż w innych dermatozach [4]. Często współistnieją także objawy lękowe i depresyjne, co dodatkowo podkreśla znaczący wpływ choroby na dobrostan psychiczny pacjentów [4].
REKLAMA
Epidemiologia świerzbiączki guzkowej
Dostępne dane epidemiologiczne sugerują, że świerzbiączka guzkowa najczęściej dotyczy osób w średnim wieku (szczególnie w piątej–szóstej dekadzie życia) oraz częściej występuje u kobiet, przy szacowanej częstości 72 przypadków na 100 000 dorosłych w wieku 18–64 lata, choć wartość ta może być niedoszacowana ze względu na zmienność kodowania rozpoznań [1]. Wprowadzenie w 2015 r. osobnego kodu ICD-10 (L28.1) dla świerzbiączki guzkowej umożliwi...
Dołącz do grona specjalistów, którzy stale pogłębiają swoją wiedzę
Co trzy miesiące otrzymuj sprawdzone narzędzie i artykuły tworzone przez ekspertów-praktyków. Pogłębiaj wiedzę, pracuj sprawniej i bądź przygotowany na najbardziej skomplikowane przypadki.
